Baltski esperanto dnevi BET-52

Baltski esperanto dnevi

Letos sem se prvič udeležil prireditve BET-52, ki se je dogajala v Litovskem zdraviliškem kraju Birštonas. Kot je razvidno iz imena, je prireditev vsako leto izmenično v eni od treh Baltskih držav, Litvi, Latviji in Estoniji.

Osemdnevna prireditev je bila med 2. in 10. julijem 2016. Udeleženih je bilo več kot 300 esperantistov iz 30 dežel. To je presenetljivo množična udeležba oziraje se na druge Esperanto- prireditve. Največ je bilo Litovcev in iz drugih baltskih ter sosednjih držav. Zanimiva je bila prisotnost množice mladih z odličnim znanjem jezika.

Litva močno podpira Esperantsko Zvezo in finančno sodeluje pri pripravi mnogih tečajev in taborjenj z E-seminarji.To potrjuje dejstvo, da je bil visoki pokrovitelj prireditve Premier Algirdas Butkievičius. Litovska vlada finančno podpira udeležbo mladih, zlasti z vidika izobraževanja. Zato so potekali vsak dan jezikovni tečaji različnih težavnostnih stopenj.

Program je bil natrpan s predavanji na različne teme, celo tri – štiri istočasno. Vsak večer so bili koncerti znanih glasbenikov, po mojem okusu je bil najbolj uspešen JoMo (Jean Marc LECLERCQ) iz francoskega Tuluza. Ne le v Esperantu, pel je (in dobro naglašal) v več ko 30 jezikih (tudi tisto: Kdor ne skače, ni Slovenc). Znal je publiko pripraviti do plesa, s pogosto udeležbo vseh v salonu. Osnova njegovih glasbenih prispevkov je melos provansalske glasbe. Razen njega so nastopali: ĴomArt kaj Nataŝa, Litovski ansambel Asorti, Mikaelo Bronŝtajn, Prof. J. Dobrzynski in drugi Litovski instrumentalisti.

Prikazano je bilo gledališka komedija LA KREDITO, avtor Jorde Galceron, kjer sta nastopala Saša Pilipović in Georg Handzlik. Bilten, imenovan BALENIDO (kitov mladič) je izhajal vsakodnevno. Urednik je bil Stane MARĈEK iz Slovaške. Balenido je grb Birštonasa, čeprav je ta oddaljen skoraj 100 km od Baltiškega morja. Ker se ne moremo prepričati, kaj se je dogajalo v ledeni dobi, moramo verjeti današnjim trditvam.

Udeležil sem se sprejema pri županji mesta Birštonas, gospe Nijole Dirginčiene. Postrežba je bila zares obilna in raznolika. Tam smo se pogovarjali o možnih stikih med njenim in enim naših mest. Bomo videli, kaj bodo rekli naši pristojni organi. To je zanimivo le, če bi bil mostovni jezik Esperanto.

Birštonas je lepo finalno urejeno mestece, urejeno za sprehode in uživanje ob mnogih lepih okraskih. Najprej dobiš občutek razmetanih objektov, toda v vse smeri vodijo čudovito zgrajene poti in stezice. Od njih se lahko naučimo izkoriščenja t.i. EU-financiranja.

Pomanjkljivost Litve (in drugih Baltskih dežel) je slaba transportna povezanost s sosednjimi deželami. Dobro je dosegljiva le cestno in avionsko. Z EU financiranjem trenutno gradijo t.i. Baltsko transverzalo, normalnotirno progo, železniško povezavo s Poljsko.

Širokotirni dvoetažni elektromotornik

Širokotirni dvoetažni elektromotornik Litovskih železnic

Imel sem srečo peljati se po tej progi, ki uradno še ni v obratovanju. Na Litovski strani obratuje le poskusno. Zaradi tega je nekoliko čudno, da mora vlak pred vsakim nivojskim prehodom zavirati ali celo ustaviti. Saj, prebivalstvo se mora privaditi na novo prometno infrastrukturo. Druga pomanjkljivost nove proge je, da po njej najbrž ne bo možno voziti več kot 120 km/h zaradi mnogih ovinkov. Litva ima zdaj tri tračne širine, široko in ozko od prej in zdaj normalno tirno širino. Postaje in druga infrastruktura so v solidnem stanju. Kajpada, vtisi so pozitivni.

Jovan Mirkovič – Lendava, poslovenil K. Kovač

Motornik za povezavo na novi Baltski železnici med Litvo in Poljsko

Motornik za povezavo na novi Baltski železnici med Litvo in Poljsko

Baltaj Esperanto Tagoj

Ĉijare mi por la unua fojo partoprenis BET-52, kiu okazis en Litova kuracloko Birštonas. Kiel videble el la nomo, la aranĝo okazigas ĉiujare sinsekve en unu de tri Baltaj landoj, Litovio, Latvio kaj Estonio.

Oktaga aranĝo okazis inter la 2a kaj 10a de julio 2016. Partoprenis ĝin pli ol 300 esperantistoj el 30 landoj. Tio surprize estas multnombra partopreno rigardante aliajn Esperanto- aranĝojn. Plej multas Litovianoj kaj el aliaj baltaj kaj najbaraj landoj. Interesa estas la partopreno de amaso de gejunuloj kun la perfekta lingvo scio.

Litovio multe subtenas la Esperantan Ligon kaj finance helpas al organizo de multaj staĝoj kaj kampoj kun la E-kursoj. Tio subtenas la fakto, ke Alta Protektanto de aranĝo estis Ŝtata Ĉefministro Algirdas Butkievičius. Litovia Registraro finance subtenis la partoprenon de gejunuloj, precipe je la vidpunkto de edukado. Pro tio okazis ĉiutage diversnivelaj lingvokursoj.

La programo abundis je multego de diverstemaj prelegoj, eĉ tri – kvar samtempe. Ĉiu vespere okazis la koncertoj de konataj muzikistoj, laŭ mia plaĉo plej sukcese JoMo (Jean Marc LECLERCQ) el franca Tuluzo. Ne nur en Esperanto, li kantas (kaj bone prononcas) en pli ol 30 lingvoj (ankaŭ tio: Kdor ne skače, ni Slovenc). Li scias endancigi la publikon, kun ofta partopreno de tuta salono. Bazo de liaj muzikelementoj estas Okcitana muziko. Krom li koncertis: ĴomArt kaj Nataŝa, Litova ansamblo Asorti,
Mikaelo Bronŝtajn, Prof. J. Dobrzynski kaj aliaj Litoviaj instrumentalistoj.

Estis prezentita teatraĵo – La Kredito, origine skribita en E-to de Jorde Galceron, kiun aktoris Saša Pilipović kaj Georgo Handzlik. Bulteno kun la interesa nomo BALENIDO estis eldonita ĉiutage, sub La redaktado de Stane MARĈEK. Balenido estas blazono de Birštonas, kvankam situas preskaŭ cent km for de la Balta maro. Ĉar ni ne povas konvinki, kio okazis en Glacia epoho, ni devas kredi al nunaj asertoj.

Mi partoprenis la Akcepton ĉe Urbestrino de Birštonas, s-ino: Nijole Dirginčiene. La provizo estis fakte tro abunda kaj diverspeca. Tie ni priparolis la eblecon de kontaktoj inter ŝia kaj unu de niaj urbetoj. Ni vidos kion diros niaj kompetentuloj. Tio estas interesa nur, se kiel ponto lingvo estus Esperanto.

Birštonas estas bele finaranĝita urbeto, aranĝita por la promenoj, kaj ĝuado apud multaj belaj ornamaĵoj. En komenco oni havas imagon de dismetitaj objektoj, sed ĉien gvidas bele konstruitaj vojoj kaj vojetoj. De ili ni povas eklerni la eluzon de t.n. EU-financado.

Manko de Litovio (kaj aliaj Baltaj landoj) estas malbona transporta kunligo kun la najbaraj landoj. Bone estas atingebla nur ŝosee kaj aviadile. Momente ili per EU financado konstruas t.n. Baltan transversalon, fervojan normalšpuran linion kun la Pollando.

Normalno in širokotirni električni motornik

Normalno in širokotirni električni motornik

Mi havis la feliĉon veturi sur tiu linio, kiu oficiale ankoraŭ ne funkcias. Sur la Litova flanko nur prove funkcias. Pro tio estas iom strange , ke trajno devas antaŭ ĉiu samnivela pasejo bremsi kaj eĉ halti. Ja, loĝantaron oni devas alkutimiĝi al nova trafik-infrastrukturo. Alia manko de nova reltraso estas, ke ili verŝajne ne povos veturi sur ĝi pli ol 120 km/h pro multaj kurbiĝoj. Litovio havas nun eĉ tri trakŝpuroj, larĝa kaj etŝpuro de antaŭe kaj nun aldone normalan ŝpuron. Stacidomoj kaj alia infrastrukturo estas en solida stato. Certe la impresoj estas pozitivaj.

Jovan Mirkoviĉ – Lendava

Motornik - regionalna povezava

Motornik – regionalna povezava

Edinstvena kombinacija široke, normalne in ozkotirne železnice

Edinstvena kombinacija široke, normalne in ozkotirne železnice